www.zak24.pl
KSIĘGARNIA NAUKOWO - AKADEMICKA

Ochrona środowiska morskiego – od teorii do praktyki

37,80 

ISBN: 978-83-7865-319-6
Rok wydania: 2016
Liczba stron: 314
Format: B5

oprawa miękka

Opis

Ochrona środowiska morskiego – od teorii do praktyki

 Autor: Jerzy Bolałek

Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego

 

Do części teoretycznej należy m.in. przedstawienie głównych międzynarodowych i krajowych regulacji prawnych związanych z ochroną środowiska morskiego. Jedną z omówionych praktykowanych form ochrony jest prowadzenie monitoringu. Niezwykle istotną kwestią jest też zapobieganie zanieczyszczeniom w trakcie bezawaryjnej eksploatacji statków oraz przewożenia różnych substancji – przez odpowiednią gospodarkę odpadami. Najpoważniejsze zanieczyszczenia powodują substancje ropopochodne. Poznanie omówionych w pracy skomplikowanych procesów, dotyczących zachowania się rozlewu olejowego w morzu, to podstawa skutecznej walki z nim.

Kwestie zagrożenia środowiska morskiego najbardziej uwidaczniają się w wyniku katastrof jednostek pływających. Przedstawiono dwadzieścia największych pod względem ilościowym rozlewów olejowych oraz dwa, choć nie należące do największych (pozycje 35. i 131.), które doprowadziły do największego spustoszenia w środowisku naturalnym. Zaprezentowano także wybrane katastrofy na Bałtyku. Ta część pracy jest bogato ilustrowana m.in. oryginalnymi zdjęciami z poszczególnych wydarzeń.

Zanim powstały odpowiednie przepisy regulujące pozbywanie się różnych odpadów, w morzach i oceanach następowało składowanie bojowych środków trujących, odpadów nuklearnych czy urobku czerpalnego. O tym i o wynikającym stąd potencjalnym zagrożeniu również jest mowa w pracy.

Spis treści
Przedmowa. 9
1. Morza i oceany jako odbiornik zanieczyszczeń. 11
1.1. Pojęcie zanieczyszczenia w środowisku morskim. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     11
1.2. Jednostki pływające i platformy wiertnicze
jako potencjalne zagrożenie dla środowiska morskiego. . . . . . . . . . . . . . . . .     17
2. Podstawowe międzynarodowe regulacje prawne
dotyczące ochrony środowiska morskiego. 23
2.1. Konwencja o zapobieganiu zanieczyszczaniu mórz
przez zatapianie odpadów i innych substancji. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     25
2.2. Konwencja MARPOL 73/78 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     30
2.3. Konwencja OPRC . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     34
2.4. Konwencja helsińska. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     36
2.5. Agenda 21 dla regionu Morza Bałtyckiego „Bałtyk 21”. . . . . . . . . . . . . . . . . .     44
2.6. Ramowa dyrektywa wodna (RDW). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     49
3. Podstawowe polskie regulacje prawne
dotyczące ochrony środowiska morskiego. 52
3.1. Ustawa z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich
Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     52
3.2. Ustawa z dnia 16 marca 1995 r.
o zapobieganiu zanieczyszczeniu morza przez statki. . . . . . . . . . . . . . . . . . .     63
3.3. Ustawa z dnia 12 września 2002 r.
o portowych urządzeniach do odbioru odpadów
oraz pozostałości ładunkowych ze statków . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     70
4. Monitoring mórz na przykładzie Bałtyku. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 74
4.1. Monitoring jakości wód Bałtyku. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     74
4.1.1. Badania i ocena stanu wód przejściowych i przybrzeżnych . . . . . .     77
4.1.2. Monitoring Morza Bałtyckiego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     81
4.1.3. Badania i ocena ładunków wprowadzanych do Bałtyku . . . . . . . . .     84
4.2. Monitoring polskich obszarów morskich z powietrza . . . . . . . . . . . . . . . . . .     85
5. Rodzaje odpadów powstających podczas bezawaryjnej eksploatacji statków. 95
5.1. Podział odpadów. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     95
5.2. Odpady olejowe i ich mieszaniny. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     97
5.3. Szkodliwe substancje ciekłe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     100
5.4. Ścieki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     103
5.5. Śmieci. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .      111
5.6. Tryb i sposoby odbioru odpadów ze statków morskich
na przykładzie Portu Gdańsk . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     121
6. Szkodliwe substancje przewożone morzem. 128
6.1. Szkodliwe substancje przewożone luzem. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     128
6.2. Szkodliwe substancje przewożone w opakowaniach. . . . . . . . . . . . . . . . . . .     133
7. Substancje ropopochodne w morzu. 135
7.1. Charakterystyka ropy naftowej i jej właściwości. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     135
7.2. Pochodzenie węglowodorów w morzu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     140
7.3. Przemiany związków ropopochodnych w morzu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     142
7.4. Metody wykrywania rozlewów olejowych na morzu. . . . . . . . . . . . . . . . . . .     152
8. Likwidacja rozlewów olejowych . 155
8.1. Podstawowe sposoby zwalczania rozlewów olejowych na morzu. . . . . . . .     155
8.1.1. Zapory . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     155
8.1.2. Mechaniczne zbieranie oleju z powierzchni morza. . . . . . . . . . . . . .     163
8.1.3. Dyspergenty . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     168
8.1.4. Sorbenty. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     170
8.1.5. Inne metody . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     171
8.2. Usuwanie rozlewów z obszarów zalodzonych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     175
8.3. Zbieranie oleju po jego dotarciu na brzeg. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     175
9. Rozlewy olejowe na Bałtyku. 184
9.1. „Stuttgardt”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     184
9.2. „Antonio Gramsci”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     188
9.3. „Globe Asimi”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     192
9.4. „Baltic Carrier”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     196
9.5. „Fu Shan Hai”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     198
9.6. Podsumowanie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     202
10. Największe katastrofy zbiornikowców . 205
10.1. „Atlantic Empress”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     209
10.2. „Abt Summer” . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     209
10.3. „Castillo de Bellver”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     210
10.4. „Amoco Cadiz”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     210
10.5. „Haven”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     214
10.6. „Odyssey”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     214
10.7. „Torrey Canyon”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     215
10.8. „Sea Star”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     216
10.9. „Irenes Serenade”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     216
10.10. „Urquiola”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     218
10.11. „Hawaiian Patriot”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     218
10.12. „Independenta”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     219
10.13. „Jacob Maersk”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     219
10.14. „Braer”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     221
10.15. „Aegean Sea”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     222
10.16. „Sea Empress”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     223
10.17. „Khark 5”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     224
10.18. „Nova”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     224
10.19. „Katina P”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     225
10.20. „Prestige”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     226
10.21. „Exxon Valdez”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     234
10.22. „Hebei Spirit”. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     244
11. Składowanie odpadów i substancji niebezpiecznych w morzu. 246
11.1. Urobek czerpalny. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     246
11.2. Odpady nuklearne w morzach i oceanach. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     257
11.2.1. Źródła substancji radioaktywnych w morzu. . . . . . . . . . . . . . . . . . .     257
11.2.2. Testy atomowe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     263
11.2.3. Zatapianie odpadów radioaktywnych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     264
11.2.4. Katastrofy satelitów i samolotów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     271
11.2.5. Wypadki z udziałem podwodnych okrętów
o napędzie atomowym oraz problemy z ich demontażem. . . . . . .     272
11.3. Bojowe środki trujące (BST) w morzach i oceanach. . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     285
11.3.1. Ogólne informacje o BST. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     285
11.3.2. Zatapianie BST we wszechoceanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .     297
11.3.3. Amunicja chemiczna zatopiona w Morzu Bałtyckim. . . . . . . . . . . .     300
Bibliografia. 308

 

Opinie

Na razie nie ma opinii o produkcie.

Napisz pierwszą opinię o “Ochrona środowiska morskiego – od teorii do praktyki”

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *